Podczas XXXIV Forum Ekonomicznego w Karpaczu transport przyszłości stanowił jeden z głównych tematów trzydniowego wydarzenia. Eksperci z Politechniki Krakowskiej prowadzili panele dyskusyjne poświęcone nowoczesnym technologiom transportu indywidualnego i zbiorowego, z udziałem prof. Marka Brzeżańskiego, dr. Krystiana Baneta i prof. Macieja Szkody.
Prof. Marek Brzeżański, kierownik Katedry Pojazdów Samochodowych Politechniki Krakowskiej, wskazał na nadchodzący koniec dominacji tłokowych silników spalinowych po ponad 150 latach ich wykorzystania. W panelu „Przyszłość źródeł napędu pojazdów samochodowych” uczestniczyli prof. Zbigniew Sroka z Politechniki Wrocławskiej, Andrzej Szałek z Toyota Central Europe oraz Jakub Faryś, prezes Polskiego Związku Przemysłu Motoryzacyjnego.
Miasta zdominują pojazdy elektryczne i wodorowe
Eksperci zgodzili się, że era silników spalinowych jako dominującego napędu pojazdów dobiega końca, szczególnie w obszarach miejskich. W miastach przeważać będą głównie pojazdy elektryczne bateryjne oraz transport zbiorowy oparty na napędach zeroemisyjnych, w tym wodorowym. Podkreślano rosnącą rolę komunikacji miejskiej, skuterów elektrycznych oraz autobusów zasilanych wodorem, przy czym Polska i Europa znajdują się już w czołówce rozwoju takich technologii.
W transporcie ciężkim przyszłość widziana jest w komplementarnym wykorzystaniu różnych źródeł energii – od hybryd, przez gaz, po wodór. Barierą pozostaje jednak infrastruktura ładowania i tankowania. W dłuższej perspektywie wodór uznawany jest za kluczowy napęd transformacji transportowej, choć eksperci wskazują również na alternatywy takie jak amoniak czy paliwa syntetyczne.
Digitalizacja informacji pasażerskiej kluczem do rozwoju transportu
Dr Krystian Banet z Katedry Systemów Transportowych i Logistycznych moderował panel „Rola i perspektywy rozwoju informacji pasażerskiej w transporcie”. Dyskusja koncentrowała się na wyzwaniach i innowacjach w komunikacji z podróżnymi – od narzędzi czasu rzeczywistego, przez integrację różnych środków transportu, aż po zaawansowane systemy analityczne wspierające planowanie ruchu.
„Temat informacji pasażerskiej ewoluuje dynamicznie dzięki technologiom cyfrowym, a sama informacja pasażerska przestaje się kojarzyć tylko z papierowym rozkładem jazdy na przystanku” – mówił dr Banet. Katarzyna Strzegowska z Zarządu Miejskich Zakładów Komunikacyjnych w Warszawie przedstawiła rozwiązania dynamicznie zmieniających się rozkładów jazdy, podkreślając wpływ informacji pasażerskiej na zadowolenie użytkowników i wzrost liczby pasażerów transportu publicznego.
Dualne kształcenie inżynierów dla branży kolejowej
Prof. Maciej Szkoda przedstawił innowacyjny model kształcenia realizowany na Politechnice Krakowskiej w ramach specjalności inżynieria pojazdów szynowych, działającej od 2017 roku. Program wspierają duże przedsiębiorstwa z branży kolejowej, w tym NEWAG S.A. „Stawiamy na ideę mistrz-uczeń, a więc małe grupy studenckie liczące do 15 osób, moduły praktyczne uzgadniane z pracodawcami, zajęcia prowadzone przez ekspertów z przemysłu” – wyjaśniał prof. Szkoda.
Model przewiduje płatną praktykę inżynierską opartą na umowie o pracę oraz przygotowanie pracy dyplomowej pod opieką dwóch promotorów – z przemysłu i uczelni. Prof. Zbigniew Sroka z Politechniki Wrocławskiej omówił trzytorową konstrukcję współpracy nauki i biznesu, obejmującą wykłady zamawiane, studia dualne oraz silne koła naukowe.
Transformacja transportu wymaga nowych kompetencji
Przedstawione podczas Forum rozwiązania wskazują na konieczność głębokiej transformacji sektora transportu w kierunku zeroemisyjności i digitalizacji. Rozwój technologii wodorowych, elektryfikacja transportu miejskiego oraz integracja systemów informacji pasażerskiej stanowią kluczowe elementy tej zmiany. Równie istotne jest dostosowanie systemu kształcenia inżynierów do potrzeb przemysłu, co realizowane jest poprzez programy dualne łączące teorię z praktyczną nauką w przedsiębiorstwach branżowych.